Η Ρομποτική Χειρουργική είναι η πιο πρόσφατη, επαναστατική εξέλιξη στον τομέα της λαπαροσκοπικής και ελάχιστα τραυματικής χειρουργικής.
Η αλήθεια είναι ότι την τελευταία εικοσαετία, η Λαπαροσκοπική Χειρουργική έχει απλουστεύσει σημαντικά την πραγματοποίηση πολύπλοκων γυναικολογικών χειρουργικών επεμβάσεων. Με τη λαπαροσκόπηση επιτυγχάνουμε ένα πολύ καλό αποτέλεσμα για την ασθενή. Τα σημαντικά οφέλη των ελάχιστα επεμβατικών μεθόδων, ωστόσο, επισκίαζαν μειονεκτήματα όπως η ύπαρξη δυσδιάστατης εικόνας και η σχετική ακαμψία των λαπαροσκοπικών εργαλείων.
Προς το τέλος της πρώτης δεκαετίας του 2000, η «συνεργασία» της ηλεκτρονικής, μηχανικής και πληροφορικής επιστήμης, δημιούργησαν τη Ρομποτική Χειρουργική, η οποία ξεπερνά και τους τελευταίους περιορισμούς της συμβατικής λαπαροσκόπησης. Η ρομποτική χειρουργική έρχεται να εξελίξει ακόμα περισσότερο τις χειρουργικές επεμβάσεις, καθιστώντας το αποτέλεσμα ακόμα πιο ικανοποιητικό. Οι επεμβάσεις γίνονται μετομές λίγων χιλιοστών, μεαπόλυτη ασφάλεια, εξαιρετική ακρίβεια, σε σύντομο χρόνο, χωρίς επιπλοκές. Η αποκατάσταση είναι πλήρης και ο ασθενής επανέρχεται ταχύτατα στις καθημερινές του δραστηριότητες.
Η ρομποτική επέμβαση αποτελεί μια σχετικά απλή και ανώδυνη διαδικασία. Για τη διενέργειά της απαιτείται η χρήση του ρομποτικού μηχανήματος, το οποίο αποτελείται από μια κονσόλα χειρισμού και ένα σύστημα 4 βραχιόνων, στο οποίο εφαρμόζονται τα χειρουργικά εργαλεία. Κάθε βραχίονας είναι συνδεδεμένος με ένα χειρουργικό εργαλείο και στον κεντρικό βραχίονα βρίσκεται η κάμερα που δίνει τη δυνατότητα για πραγματική 3D απεικόνιση (Real time 3D). Οι βραχίονες διαθέτουν πολύ μεγαλύτερη ευελιξία από τον καρπό του ανθρώπινου χεριού, φτάνοντας σε περιστροφή έως τις 360ο.
Το σύστημα φακών τρισδιάστατης απεικόνισης μεγεθύνει το χειρουργικό πεδίο έως και 15 φορές. Έτσι, διευρύνονται ουσιαστικά οι δυνατότητες της ανθρώπινης όρασης και επιτρέπεται στο χειρουργό να κάνει λεπτομερείς, ακριβείς και πιο σταθερές κινήσεις. Ο ιατρός χρησιμοποιεί τα χέρια του, αλλά και το πεντάλ για να ελέγχει την κάμερα, να ρυθμίζει την εστίαση και να προσαρμόζει τη θέση των βραχιόνων του ρομπότ.
Ο χειρουργός κάθεται στην κονσόλα, μέσα στη χειρουργική αίθουσα, αλλά σε απόσταση από τον ασθενή. Έτσι, μπορεί να χειρίζεται τα χειρουργικά εργαλεία των βραχιόνων, που εισάγονται πρώτα με μικρές τομές λίγων χιλιοστών στο σώμα της ασθενούς. Με αυτό τον τρόπο, δίνεται η δυνατότητα να πραγματοποιηθούν ταυτόχρονα επεμβάσεις που διαφορετικά θα ήταν πολύ χρονοβόρες.
Το ρομπότ δεν αντικαθιστά τον χειρουργό, αλλά δρα ως συνεργάτης υπό τον πλήρη έλεγχο και την καθοδήγησή του. Το μηχάνημα δεν μπορεί να αναλάβει πρωτοβουλίες από μόνο του. Αντίθετα, αποτελεί ένα νέο, σημαντικό εργαλείο και εφόδιο, που διευκολύνει το έργο του χειρουργού και δημιουργεί τις προϋποθέσεις για πιο αποτελεσματικές επεμβάσεις.
Η Ρομποτική Χειρουργική πετυχαίνει μεγαλύτερα ποσοστά επιτυχίας σε εγχειρήσεις που πραγματοποιούνται σήμερα με λαπαροσκοπικές τεχνικές. Επίσης, εφαρμόζεται και σε δύσκολες περιπτώσεις ανοιχτών επεμβάσεων που μετατρέπονται σε ενδοσκοπικές επεμβάσεις «ρουτίνας».
Παράλληλα, συνεχώς επεκτείνει την εφαρμογή της σε ειδικότητες χειρουργικής που μέχρι πρόσφατα δεν ήταν δυνατή, καλύπτοντας ειδικότητες όπως: γενική λαπαροσκοπική χειρουργική, ουρολογία, καρδιοχειρουργική – θωρακοχειρουργική (ολική ενδοσκοπική εγχείριση μοσχεύματος bypass στεφανιαίας αρτηρίας), αγγειοχειρουργική (αποκατάσταση ανευρύσματος κοιλιακής αορτής), επεμβάσεις νοσογόνου παχυσαρκίας, παιδιατρική χειρουργική.
Μέχρι σήμερα μπορεί να πραγματοποιηθεί μία μεγάλη σειρά γυναικολογικών επεμβάσεων για:
Σε σχέση με τις λαπαροσκοπικές ή τις ανοιχτές χειρουργικές επεμβάσεις, η ρομποτική χειρουργική προσφέρει πολλά πλεονεκτήματα. Τα πλεονεκτήματα απολαμβάνει τόσο η γυναίκα ασθενής, όσο και ο Χειρουργός Γυναικολόγος , ο οποίος μπορεί πλέον να πραγματοποιήσει δύσκολες επεμβάσεις πιο ξεκούραστα.
Αυτή η ελάχιστα επεμβατική μέθοδος προσφέρει στον ασθενή πολύ σημαντικά πλεονεκτήματα, όπως:
Βελτιωμένη οπτική : Βελτιώνει την αντίληψη του βάθους, προσφέροντας στον Χειρουργό Γυναικολόγο τρισδιάστατη εικόνα. Επίσης, παρέχει τη δυνατότητα μεγέθυνσης του χειρουργικού πεδίου επιτρέποντας πολύ ακριβείς και λεπτομερείς κινήσεις. Ενδεικτικά, τα αγγεία που έχουν μέγεθος χιλιοστού εμφανίζονται στο μέγεθος ενός μολυβιού.
Μεγάλη ακρίβεια χειρουργικών χειρισμών : Στο ρομποτικό σύστημα χρησιμοποιούνται μικρότερα εργαλεία από αυτά που χρησιμοποιούνται στη λαπαροσκοπική χειρουργική. Μάλιστα, τα εργαλεία αυτά έχουν τη δυνατότητα περιστροφής έως και 360º. Ως αποτέλεσμα, παρέχουνβέλτιστη πλαστικότητα, ακρίβεια και σταθερότητα κινήσεων. Επίσης, δίνουν τη δυνατότητα στο χειρουργό να προσεγγίσει με ασφάλεια απρόσιτα μέχρι σήμερα σημεία κατά τη διάρκεια της επέμβασης.
Ελάχιστη παρέμβαση στο σώμα του ασθενούς : Η επέμβαση πραγματοποιείται μέσα από τομές λίγων χιλιοστών που αποτρέπουν τη μεγάλη απώλεια αίματος και το τραύμα στο σώμα. Με αυτό τον τρόπο, μειώνονται οι πιθανότητες επιπλοκών.
Σύντομα η ρομποτική χειρουργική θα επεκταθεί σε κάθε γυναικολογικό χειρουργείο, ειδικά στα πιο δύσκολα, αφού τα πλεονεκτήματα είναι αναμφισβήτητα. Η σύγχρονη αυτή τεχνολογία φαίνεται να αποτελεί το μέλλον στο σύνολο των χειρουργικών επεμβάσεων και θεωρείται μία από τις σημαντικότερες εξελίξεις του 21ου αιώνα.
Ο Χάρης Χηνιάδης είναι Χειρουργός Γυναικολόγος με πολυετή εμπειρία στην εφαρμογή λαπαροσκοπικών και ρομποτικών επεμβάσεων. Είναι διπλωματούχος στη Ρομποτική Λαπαροσκοπική Χειρουργική (Strasbourg, 2009) και μέλος εθνικών και διεθνών οργανισμών. Ο ιατρός εξετάζει κάθε περίπτωση ως μοναδική, λαμβάνοντας υπόψη τις ιδιαίτερες ανάγκες κάθε γυναίκας. Έτσι, αναλαμβάνει να προτείνει τη θεραπεία που της ταιριάζει περισσότερο, συζητώντας μαζί της τα πλεονεκτήματα των διάφορων μεθόδων και τεχνικών.